Tegeltjes en attributen
Hoeveel verschillende artikelen de Spoorwinkel van NS bij elkaar in het assortiment heeft gehad, zou ik niet durven raden. Ze deden er in ieder geval goede zaken mee. Trouw werden nieuwe artikelen in 'de Koppeling' aangekondigd, waarop echte verzamelaars zich dan met gezwinde spoed naar het Utrechtse haastte. Van alles wat over de toonbank ging, zijn de toppers natuurlijk wel bekend. Maar zo nu en dan komen er ook dingen voorbij waarvan het bestaan voor mij tot dusver vreemd was. Deze pagina beoogt een deel van alle door de tijd heen verschenen relikwieën (waaronder veel uit de collectie van Ton Odijk) samen te brengen. Zonder verder commentaar overigens, want dat vinden we hier nou weer eens iets moois voor de lezer. Reacties kunnen dus naar het bekende adres dat elders op deze site vermeld wordt.

Dit kleine wandbord uit de verzameling van Bertus Kers toont hoe er binnen de organisatie werd omgegaan met een dienstverband van 25 jaar. Dit 'hebbeding' was overigens wel strikt gelieerd aan een bepaalde periode.

'De trein hoort erbij'. Ter gelegenheid van het 125 jarig bestaan van de Spoorwegen in Nederland (in 1964) werd door de Utrechtse uitgeverij A.W. Bruna & Zoon (Zwart Beertje) dit grappige boekje (in pocketformaat) uitgegeven. De inhoud bestaat uit prenten en foto's uit vervlogen tijden, die per bladzijde worden aangevuld met een trefwoord, korte bewering en soms een verhaaltje in dichtvorm. Voor de liefhebber is achterin het boekje een verantwoording voor de 155 afbeeldingen opgenomen. Naar verluidt hoorde er bij dit boekje ook dit verzilverde lepeltje (uit de collectie van Rob van der Rest), dat gelijktijdig aan zowel actieve-, als aan oud NS'ers werd uitgereikt.

Een theelepeltje (collectie Rob van der Rest) dat gelieerd lijkt te zijn aan het Spoorwegmuseum (vroeger eveneens een onderdeel van de N.V. Nederlandse Spoorwegen). Naar de leeftijd en reden van verschijnen is het vooralsnog gissen geblazen. Is het misschien als een gewoon souvenir verkocht, of zit er meer achter? Reacties mogen naar de webmaster van deze site.

De Nederlandse regering in ballingschap roept in september 1944 op tot een Nationale Spoorwegstaking. De achterliggende reden is dat men Duitse troepentransporten wil lamleggen, zodat de op stapel staande geallieerde luchtlandingen in de regio van Arnhem ‘probleemloos’ uitgevoerd kunnen worden. Men koestert de vurige hoop dat deze acties de bevrijding zullen inluiden. Zoals bekend mislukken de luchtlandingen helaas jammerlijk, maar de Spoorwegstaking is een succes en 30.000 man spoorwegpersoneel duiken onder. Ondanks de financiële steun die Londen geeft, blijven de effecten van de staking toch achter bij de verwachtingen. Duitsers gebruiken nu namelijk eigen treinen voor hun troepenvervoer. Intussen hamert de Duitse propagandamachine erop dat de Spoorwegstaking alleen maar negatieve gevolgen zal kennen voor de voedselvoorziening van de Nederlandse burgers. De staking, die aanvangt op 17 september 1944, duurt niettemin voort tot aan de bevrijding. Achteraf werd aan het NS-personeel dat betrokken was bij de Spoorwegstaking deze gedenkpenning uitgereikt. (Tekst: Rob van der Rest)

Deze twee relikwieën uit de verzameling van Bertus Kers hebben betrekking op de spoorwegstaking van 17 september 1944. Boven de versie in Brons. Daaronder de zilveren legpenning die herinnert aan de periode '17 september 1944 - 5 mei 1945'.

Bronzen legpenning, vervaardigd door 'Koninklijke Begeer B.V.' te Zoetermeer, ter gelegenheid van het 125-jarig bestaan van de lijn Breda-Tilburg. Met dank aan de 'Feijenoordse meester' Rinus Thijsse.






Een fraaie aanvulling op het 'tegel- en attributenkabinet' wordt gevormd door dit koersbordje, dat diende als herinnering aan de laatste officiële rit van de NS-20 op 31 januari 1991. De tournee werd destijds georganiseerd door HRC en voerde onder meer over het traject Dordrecht-Geldermalsen; destijds nog aangeduid met 'Betuwelijn'. Inzender Rob van der Pols (uit het pittoreske Rozenburg aan de tegenwoordige Betuweroute) maakt er nog even melding van dat de schilderafdeling van de Hoofdwerkplaats Tilburg verantwoordelijk was voor het opbrengen van de zeefdruk.
Behalve dingen voor de verzamelaar, bestonden er ook allerlei herkenbare Spoorse zaken voor het dagelijks kantoorgebruik. Gewoontegetrouw drukte het bedrijf op al die artikelen (met uitzondering van de Bic-balpennen) wel ergens zijn stempel op. Niet voor thuis? Ach, als je een beetje kon onderhandelen kreeg je in de magazijnen, waarvan er op elk bemand station ergens wel één te vinden was, meestal wel los waarom je vroeg... Over de kwaliteit van de ingekochte spullen mocht je als Spoorman doorgaans niet klagen...

Veiligheidsspelden en sluitzegels (voor vertrouwelijke interne post) uit de tijd dat 'Nederlandse' nog met 'sch' geschreven werd en het spoorwegbedrijf zich nog presenteerde met een gevleugeld wiel (1968!). Peter Plaisier vond het grappige doosje met opdruk kort voor de afbraak van het Dordtse personeelsverblijf in een magazijnkast. De sluitzegels kwamen tevoorschijn uit een archiefkast van de douaneambtenaar in het kantoor van NS-Goederen in Roosendaal. Toon de Bruijn stelde ze bij de sluiting ervan veilig.