FEIJENOORDSE MEESTERS

Feijenoordse objecten van de Rotterdamse modelbouwer Frans Gorissen

Al lange tijd doet de Rotterdamse modelbouwer Frans Gorissen onderzoek naar het verleden van depot Feijenoord en haar directe omgeving. Aan de hand van oude foto's en tekeningen bouwde hij al verschillende Feijenoordse bouwwerken na. Een stukje informatie over wat hij onder meer creëerde, mag eigenlijk niet ontbreken op Feijenoordse meesters. Er bestaan immers verschillende raakvlakken en meerdere keren weten we een stuk informatie te putten uit ons wederzijds materiaal. Hieronder enkele van die oude foto's die voor Frans èn mij als voorbeeld en inspiratie dienden...

Op de vorige pagina konden we al de bovenstaande foto van de 1726 op de draaischijf te Fo bekijken. De praktikant die deze foto maakte, nam destijds ook de onderstaande foto van een 'Zweed' (jargon voor een 4700) op Feijenoord. Namen die bij deze foto horen zijn Willem Peperkamp (de staande man links bij de loc) en verder éne Edel en een zekere Dazler. Wie nu precies wie is weten we niet, maar misschien zijn er nog oudgedienden die de periode van omstreeks 1947 meegemaakt hebben. Je weet maar nooit... Links naast de wagenwerkplaats zien we nog een rijtuigbak zonder onderstel die als schaftlokaal voor de wagenlichters gediend schijnt te hebben.

Foto boven (collectie Frans Gorissen): Een 'praktikant' maakte deze foto rond 1947 op Feijenoord. De afgebeelde locomotief is een zogenaamde 'Zweed', hetgeen het jargon was voor een 4700. Na de Tweede Wereldoorlog kwamen deze imposant aandoende machines via de Merwedehaven op de Rechter Maasoever ons land binnen.

Foto's onder (Frans Huijssen): Ook van het loctype 3700 waren er op Feijenoord altijd wel een aantal in depot. Voor zover dat te achterhalen is zat de 3737 daar nooit bij, maar dat wil natuurlijk niet zeggen dat ze er nooit geweest is. Deze foto's van de 3737 stammen overigens uit 1974, het jaar waarin de 3737, na zestien jaar stilstand, ritten zal gaan maken voor de 'Stichting Stoomtreinmaatschappij Tilburg-Turnhout'. De te geringe belasting daar deed de techniek van deze loc echter geen goed. Al snel belandde de 'oude dame' dus weer tussen de mottenballen van het Spoorwegmuseum. Pas in 1988 wordt ze daar weer langzaam uitgehaald om acte de présence te kunnen geven tijdens de festiviteiten in het kader van 'NS-150'. Daarna volgt er wederom een lange periode van 'koude reserve', totdat er in 2008 wederom plannen ontstaan voor het rijvaardig maken van de 3737. Daarvoor is er met het oog op lagerschade wel een drijfwerkrevisie nodig. De kosten daarvan blijken echter zo hoog, dat uiteindelijk besloten wordt om de locomotief (voorlopig?) als monument in het Spoorwegmuseum te stallen.

Maar goed, de 3737 mag dan verleden tijd zijn, een in één van de 'Koppelingen' uit deze periode gepubliceerd verhaal mag hier niet ontbreken. Loc 3737 speelt samen met haar bemanning een opmerkelijke rol waarin oud-gedienden ongetwijfeld de uitgelezen arbeidsmentaliteit van vroeger zullen herkennen...

Klik op deze regel voor meer foto's van de 3737...

Tsja..., en dan meldt zich in januari 2008 dan toch iemand die dit nog heeft meegemaakt! Aart Hougee zat een beetje te surfen op Internet en kwam daar deze site tegen. Hij begon te lezen en stond versteld van al die gegevens en de mooie foto's. Zijn belangstelling was direct gewekt... Aart begon zijn loopbaan bij NS namelijk in deze wagenwerkplaats op Feijenoord. Vanaf september 1949 bleef hij daar 15 maanden. Daarna werd hij overgeplaatst naar Hoek van Holland, waar hij vervolgens tot 1972 werkte. Vanaf dat moment was hij te Rotterdam CS gestationeerd, waar hij onder meer Coördinator Herstelpunt en plaatsvervangend Groepschef Gronddienst was. Als jonge rangeermachinist heb ik zowaar in mijn beginjaren nog met Aart gewerkt!

Maar goed, Aart is aan het zoeken gegaan en vond een fotootje van een groep wagenlichters te 'Fod' uit 1948. Alle namen zijn helaas niet meer in zijn geheugen aanwezig, maar een aantal gelukkig nog wel. Van links naar rechts zien we Baas de Jager, daarachter Jan Bogaard, daarnaast ?, vervolgens Jan Verrijk, Dirk Vis, Willem Schuurman en Joop de Jager. Onderaan, de tweede van links is Aart Hougee, verder naast hem Jan Blankenstein (die later voorman werd). Mogelijk staan op deze oude plaat ook nog Koos van Eijl en Frans Cleijsen. Dirk Vis leunt in ieder geval op hem...

Met behulp van bestektekeningen van de StaatsSpoorwegen (we moeten wel terug in de tijd. NS was nog lang niet in beeld) en na aardig wat avonden figuurzagen, frezen, prutsen en plakken, ontstond de hieronder afgebeelde ronde loods. Geen eenvoudig ding om te maken overigens, maar de basis is er... Een volgende moeilijke fase is nu het afwerken. Ongetwijfeld zal dat uiteindelijk gaan lukken, ook al is het voor een modelbouwer steeds weer zoeken naar meest geschikte manier en de juiste materialen. 'Ik ben zelfs eens met een zeefdrukker aan de slag gegaan om speciaal voor deze loods stickervellen met 'glas in lood-ramen' te laten maken', aldus Frans. 'Die moest ik eerst helemaal uittekenen, wat op zich al een heidens karwei is...' De bijbehorende loc 1726 kreeg trouwens voor de gelegenheid een ander nummer (NS1734) toebedeeld, werd daarmee ook gelijk 87 keer zo klein... enne... het personeel is natuurlijk met pensioen.

       

Foto's (Frans Gorissen): Het nog tot op fraaie details af te werken schaalmodel van de 'Ronde loods'... De rechts onder afgebeelde 8701 was vroeger ook te Feijenoord 'in depot'.